بعدی »

[hamed.drd]

 [سوره البقرة (2): آيه 264]تفسير نور، ج‏1، ص: 427

يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تُبْطِلُوا صَدَقاتِكُمْ بِالْمَنِّ وَ الْأَذى‏ كَالَّذِي يُنْفِقُ مالَهُ رِئاءَ النَّاسِ وَ لا يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ فَمَثَلُهُ كَمَثَلِ صَفْوانٍ عَلَيْهِ تُرابٌ فَأَصابَهُ وابِلٌ فَتَرَكَهُ صَلْداً لا يَقْدِرُونَ عَلى‏ شَيْ‏ءٍ مِمَّا كَسَبُوا وَ اللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكافِرِينَ (264)

اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد! بخشش‏هاى خود را با منّت و آزار باطل نسازيد، همانند كسى كه مال خود را براى خودنمايى به مردم، انفاق مى‏كند و ايمان به خدا و روز رستاخيز ندارد. پس مثال او همچون مَثل قطعه سنگ صافى است كه بر روى آن (قشر نازكى از) خاك باشد (و بذرهايى در آن افشانده شود) پس رگبارى به آن رسد (و همه خاك‏ها و بذرها را بشويد) و آن سنگ را صاف (و خالى از خاك و بذر) رها كند! (رياكاران نيز) از دستاوردشان، هيچ بهره‏اى نمى‏برند و خداوند گروه كافران را هدايت نمى‏كند.

نكته‏ها:
اين آيه نيز تشبيهى را با خود دارد و نمايانگر باطن اشخاصى است كه به قصد ريا و تظاهر انفاق مى‏كنند. ظاهر عمل اينان همچون خاك، نرم ولى باطن آن چون سنگ، سفت است كه قابليّت نفوذ ندارد. به خاطر سفتى و سختى دلهاى سنگين‏شان، از انفاق خود بهره‏اى نمى‏برند.

پيام‏ها:
1 منّت گذارى و آزار فقير، پاداش انفاق و صدقات را از بين مى‏برد. «لا تُبْطِلُوا»   
                     
 2 ريا، نشانه عدم ايمان واقعى به پروردگار و قيامت است. «يُنْفِقُ مالَهُ رِئاءَ النَّاسِ وَ لا يُؤْمِنُ بِاللَّهِ»

3 انفاق مهم نيست، انگيزه و روحيّه‏ى انفاق كننده مهم است. «رِئاءَ النَّاسِ»

 4 اعمال شخص منّت گذار، رياكار و كافر، تباه است. كلمه‏ى «فَمَثَلُهُ» قابل تطبيق با هر سه گروه است.

5 رياكار، عاقبت رسوا مى‏شود و حوادث، كاشف حقايق است. «فَتَرَكَهُ صَلْداً»

 6 رياكار نه تنها از پاداش آخرت محروم است، بلكه رشد روحى را نيز كسب نكرده است. «لا يَقْدِرُونَ عَلى‏ شَيْ‏ءٍ»

 7 منّت‏گذار و رياكار، در مدار كفر و مورد تهديد قرار مى‏گيرد. «لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكافِرِينَ»